Workshop w Lubaczowie (relacja)

Ponad trzydziestu uczestników z Polski i Ukrainy wzięło udział w piątkowym (15 stycznia) zdalnym seminarium zorganizowanym przez nasze Muzeum. Rozmawiano m.in. o możliwościach promocji sakralnej architektury drewnianej i jej wykorzystania w rozwoju turystyki.

Z wykładami wystąpili specjaliści w tematyce architektury drewnianej obu krajów. O tym „Jak zainteresować zwiedzających i turystów obiektami drewnianej architektury sakralnej” mówił Ołeksandr Kowal, kierownik Centrum Informacji Turystycznej „Turinform Zakarpacie” i wykładowca Użhorodzkiego Uniwersytetu Narodowego. Janusz Mazur, kustosz w Dziale Etnografii i Budownictwa Drewnianego Muzeum Kresów w Lubaczowie wystąpił z wykładem „Od Radruża do Radruża. Przegląd zabytków drewnianej architektury cerkiewnej okolic Lubaczowa (XVI–XX w.)”. Następnie Anna Fortuna-Marek, kierownik Oddziału Narodowego Instytutu Dziedzictwa w Rzeszowie, opowiadała o „Wykorzystaniu zabytkowej drewnianej architektury sakralnej w kontekście rozwoju turystyki”. Na zakończenie seminarium głos zabrał Jarosław Giemza, kierownik Działu Sztuki Cerkiewnej Muzeum-Zamku w Łańcucie, który zaprezentował wykład pt. „Atrakcyjność turystyczna zabytkowych zespołów sakralnych i ich historyczna wartość jako wypadkowa stanu zachowania, chronologicznych nawarstwień formalnych, prawa własności i sposobu  użytkowania oraz jakości i zasad finansowania prac konserwatorskich”.

Zdalne połączenie było także okazją do dyskusji, w której uczestnicy i paneliści zwracali uwagę m.in. na koniczność poprawnego oznakowania szlaków i zabytków w obu językach, czy też poprawę dostępności poszczególnych obiektów dla turystów.

„Sam projekt, jak i wystąpienia ekspertów w trakcie piątkowego seminarium, są przykładem modelowej, polsko-ukraińskiej współpracy, dzięki której możemy wymieniać się różnymi doświadczeniami w zakresie ochrony, promocji i wykorzystania w turystyce drewnianej architektury sakralnej w polskim i ukraińskim regionie Karpat. Jest to dla nas ważne, gdyż zarówno w powiecie lubaczowskim, jak i na Zakarpaciu znajdują się obiekty wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO (cerkwie w Radrużu, Jasinie i Użoku), wymagające szczególnej opieki. Już niebawem zaprezentujemy Państwu kolejne efekty projektu, którymi będą m.in. wystawa fotograficzna prezentująca drewniane cerkwie na terenie powiatu lubaczowskiego i Zakarpacia oraz wirtualna mapa zabytków powiatu lubaczowskiego” – podsumowuje Piotr Zubowski, p.o. Dyrektora Muzeum Kresów w Lubaczowie.

Seminarium odbyło się w ramach projektu „Drewniane cerkwie – ukryte skarby wspólnej turystyki regionu Karpat” dofinansowanego w ramach Programu Współpracy Transgranicznej Polska–Białoruś–Ukraina 2014–2020. Działania prowadzone przez Muzeum Kresów w Lubaczowie i Agencję Rozwoju Regionalnego i Współpracy Transgranicznej „Zakarpacie” z Użhorodu (Ukraina) mają na celu promocję architektury drewnianej jako charakterystycznego elementu pejzażu kulturowego regionu pogranicza polsko-ukraińskiego. Projekt ma także przyczynić się do rozwoju turystyki w regionie przygranicznym.

Do projektu wytypowano po dziesięć obiektów w Ukrainie i w Polsce. Po stronie ukraińskiej są to cerkwie na terenie obwodu zakarpackiego, natomiast po stronie polskiej cerkwie w powiecie lubaczowskim – we wsiach: Borchów, Gorajec, Kowalówka, Łówcza, Łukawiec, Nowe Brusno, Prusie, Szczutków i Radruż.