Image Alt

Muzeum Kresów w Lubaczowie

Na granicy granda! Za nami rowerowa gra terenowa

W piątek, 19 czerwca 2026 roku, okolice Radruża i Horyńca-Zdroju stały się scenerią rowerowej gry terenowej „Na granicy granda!”, zorganizowanej w ramach projektu „Fascynujące PoGRAnicze – gry fabularne na motywach powieści Sergiusza Piaseckiego”, realizowanego przez Muzeum Kresów w Lubaczowie. Wydarzenie przeniosło uczestników w świat kresowego pogranicza znanego z powieści Sergiusza Piaseckiego, patrona 2026 roku. W grze wzięło udział 16 drużyn liczących łącznie 69 osób, które pokonały około 42-kilometrową trasę prowadzącą przez malownicze tereny pogranicza polsko-ukraińskiego. Start i meta zostały zlokalizowane przy Zespole Cerkiewnym w Radrużu.

Fabuła gry nawiązywała do realiów działalności polskiego wywiadu na pograniczu polsko-sowieckim w okresie międzywojennym. Punktem wyjścia było aresztowanie w sowieckim Mińsku dwóch z pięciu agentów polskiego wywiadu. Pozostali trzej – Kolka Dzwonnik, Żbik oraz Jan Stanisław Krzywicki ps. „Nowina” – znaleźli się w kręgu podejrzeń o zdradę. Zadaniem uczestników, wcielających się w kandydatów do legendarnego Oddziału II Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, było odnalezienie terenowych informatorów i konfidentów, zdobycie cennych informacji oraz ustalenie, który z podejrzanych zdradził swoich współpracowników.

Każda drużyna otrzymała stylizowaną mapę przedstawiającą fikcyjne pogranicze inspirowane okolicami Radruża i Horyńca-Zdroju oraz pakiet materiałów zawierających meldunki, grypsy i zadania. Na wyznaczonych punktach fabularnych czekali animatorzy wcielający się w bohaterów inspirowanych postaciami z powieści Sergiusza Piaseckiego. Trasa prowadziła przez miejsca oznaczone na mapie jako m.in. Dwór Nowiny, Kryjówka Żbika, Dziupla Kolki, Melina Przemytników, Patrol Ułanów i Punkt Kontaktowy. W rzeczywistości drużyny przemierzały Radruż, Horyniec-Zdrój, Wólkę Horyniecką, Hutę Kryształową, Borową Górę, Basznię Dolną, Basznię Górną, Podlesie oraz tereny położone w pobliżu granicy polsko-ukraińskiej, która na potrzeby fabuły odgrywała rolę dawnej granicy polsko-sowieckiej.

Na trasie uczestnicy spotykali wiele barwnych postaci związanych z prowadzonym śledztwem. Oprócz trójki podejrzanych byli to m.in. oficer polskiego wywiadu, patrol ułanów, przemytnicy Andrej Tatar i Kastuś, wywiadowca Mysza, polski policjant, Bombina i Albin Alińczuk, Żorż Donimirski, kolejarz Gieorgij Pasteszow oraz oficer Czeka. Każda z tych postaci przekazywała wskazówki, meldunki lub zadania, które przybliżały drużyny do rozwiązania zagadki.

Na kolejnych etapach uczestnicy wykonywali zadania związane z działalnością przemytników, obserwacją ruchów patroli granicznych, odczytywaniem tajnych meldunków oraz zdobywaniem informacji wywiadowczych niezbędnych do rozwiązania sprawy. Jednym z kluczowych elementów rozgrywki było rozszyfrowywanie pozostawionych grypsów i meldunków. Zawarte w nich wskazówki pomagały odnajdywać ukryte miejsca i prowadzić śledztwo. Nie zabrakło również zagadek logicznych, zadań wymagających współpracy oraz wyzwań sprawdzających spostrzegawczość.

Istotną poszlaką okazał się jeden z grypsów, z którego wynikało, że podczas tajnego spotkania nie pojawili się Żbik, Kolka i Nowina. Analiza kolejnych tropów, rozmowy z napotkanymi postaciami oraz informacje zdobywane podczas wykonywania zadań pozwalały stopniowo zawężać krąg podejrzanych. Ostatecznie uczestnicy odkryli, że zdrajcą współpracującym z sowiecką siatką szpiegowską i odpowiedzialnym za dekonspirację polskich wywiadowców był Kolka Dzwonnik.

Dzięki rozbudowanej fabule uczestnicy mogli poczuć atmosferę kresowego pogranicza lat 20. XX wieku, znaną z kart powieści Sergiusza Piaseckiego, i wcielić się w rolę agentów prowadzących niebezpieczne śledztwo w cieniu działalności sowieckiego wywiadu. Przez kilka godzin drużyny pokonywały kolejne etapy gry, rozwiązując zagadki i zdobywając punkty za prawidłowe wykonanie zadań. O końcowej klasyfikacji decydowały nie tylko skuteczność w realizacji misji, lecz także umiejętność właściwej interpretacji zdobytych wskazówek.

Najlepiej z przygotowanymi wyzwaniami poradziła sobie drużyna Młodzieżowej Rady Powiatu, zdobywając największą liczbę punktów i zajmując pierwsze miejsce w klasyfikacji końcowej.

Serdeczne podziękowania kierujemy do wszystkich uczestników za zaangażowanie, wytrwałość oraz wysiłek włożony w pokonanie wymagającej trasy. Wyrazy wdzięczności składamy również funkcjonariuszom Straży Granicznej w Horyńcu-Zdroju i Lubaczowie, członkom Jednostki Strzeleckiej 2033 im. gen. Józefa Kustronia w Lubaczowie oraz harcerzom z Hufca ZHP Lubaczów im. ks. Wiktora Haasa Paneckiego za wsparcie w przygotowaniu i przeprowadzeniu gry.

Celem wydarzenia było nie tylko dostarczenie uczestnikom dobrej zabawy, lecz także popularyzacja historii i dziedzictwa kulturowego pogranicza oraz przybliżenie realiów życia na dawnych kresach II Rzeczypospolitej. Rowerowa gra terenowa „Na granicy granda!” była jednym z głównych wydarzeń projektu „Fascynujące PoGRAnicze”, realizowanego przez Muzeum Kresów w Lubaczowie. Połączenie aktywności fizycznej, historycznej narracji i detektywistycznej intrygi pozwoliło uczestnikom nie tylko sprawdzić swoje umiejętności, ale także na kilka godzin wcielić się w rolę kandydatów do Oddziału II Sztabu Generalnego Wojska Polskiego prowadzących śledztwo na niebezpiecznym pograniczu II Rzeczypospolitej oraz poznać historię regionu w niecodziennej formie.

Partnerami projektu są: Bieszczadzki Oddział Straży Granicznej w Przemyślu, Placówka Straży Granicznej w Lubaczowie, Placówka Straży Granicznej w Horyńcu-Zdroju, Gmina Lubaczów, Nadleśnictwo Lubaczów, Hufiec ZHP Lubaczów im. ks. hm. Wiktora Haasa-Paneckiego, Jednostka Strzelecka 2033 im. gen. bryg. Józefa Kustronia, Stowarzyszenie Pospolite Ruszenie.

Patronat medialny nad wydarzeniami objęli: Katolickie Radio Zamość, Polskie Radio Rzeszów, TVP3 Rzeszów, Podkarpacki Informator Kulturalny oraz portale elubaczow.com i zlubaczowa.pl.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu dotacyjnego „Polszczyzna. Bogactwo różnorodności” Instytutu Różnorodności Językowej Rzeczypospolitej.

Dofinansowano ze środków Powiatu Lubaczowskiego i Województwa Podkarpackiego.

Maciej Meder

Fot. Tomasz Michalski

ZAPRASZAMY DO ODWIEDZIN

ul. Jana III Sobieskiego 4
37-600 Lubaczów

ul. Jana III Sobieskiego 4
37-600 Lubaczów

Radruż 13
37-620 Horyniec-Zdrój

Nowe Brusno 103
37-620 Horyniec-Zdrój

Przejdź do treści